Oostenrijk maakt de meest precieze witte wijnen van Midden-Europa. Droog, mineraal en met een zuurgraad die zelden uit balans raakt. Voeg daar Blaufränkisch en een levendige natuurwijnscene aan toe en u heeft een van de interessantste wijnlanden van het moment. Hier is onze selectie.
Grüner Veltliner: de nationale druif
Grüner Veltliner beslaat ongeveer een derde van het Oostenrijkse wijnareaal en bestaat vrijwel nergens anders. De wijn is droog, met citrus, groene appel, witte peper en vaak een toon die kenners omschrijven als radijs of linze.
De stijlen lopen sterk uiteen. Uit de vlakke Weinviertel komt lichte, spitse wijn voor dagelijks gebruik. Uit de terrassen van de Wachau, Kremstal en Kamptal komen dichtere wijnen met jaren bewaarpotentieel. Daarnaast is Duitslands Riesling hier een serieuze tweede stem, met een strakkere, stenigere uitdrukking dan aan de Moezel.
Het DAC-systeem en de codes van de Wachau
Oostenrijk classificeert sinds 2003 via het DAC-systeem, Districtus Austriae Controllatus, losjes gemodelleerd naar de Franse AOC. Er zijn inmiddels achttien DAC-appellaties. Kamptal DAC bestaat sinds 2009 voor Grüner Veltliner en Riesling, en de Wachau werd pas in 2020 als vijftiende toegevoegd.
De Wachau houdt daarnaast een eigen driedeling aan die u op het etiket tegenkomt. Steinfeder is de lichtste categorie met maximaal 11,5 procent alcohol. Federspiel zit ertussen. Smaragd is de rijkste, met minimaal 12 procent, en is vernoemd naar de smaragdgroene hagedis die op de stenen terrassen ligt te zonnen. Wie een volle, bewaarbare Wachau zoekt, let op dat woord.
Burgenland, Blaufränkisch en natuurwijn
De rode kant van Oostenrijk speelt zich vooral af in Burgenland, rond de Neusiedlersee. Blaufränkisch is er de hoofddruif en levert wijnen met donker bosfruit en een fijne kruidigheid, gedragen door stevig zuur en tannine. Mittelburgenland heeft sinds 2005 DAC-status specifiek voor deze druif.
Burgenland is ook het hart van de Oostenrijkse natuurwijnbeweging. Een aanzienlijk deel van onze selectie komt uit die hoek, met wijnen die bewust weinig ingrepen kennen en soms ongefilterd zijn.
De wijngoederen in onze selectie
Uit de Wachau voeren wij Weingut Prager en Nikolaihof, twee van de meest gerespecteerde adressen van het land, met wijnen tot ongeveer 160 euro. Weingut Hiedler en Weingut Proidl staan voor Kamptal en Kremstal, en Bernhard Ott is de referentie voor Grüner Veltliner op löss.
Uit Burgenland komen Claus Preisinger, Judith Beck en Roland Velich, alle drie namen die in de natuurwijnwereld gewicht hebben. Maria und Sepp Muster vertegenwoordigt de Steiermark, en Neumeister, Hannes Sabathi en Gerhard Wohlmuth vullen dat zuidelijke deel aan. De selectie begint rond de 11 euro, wat voor dit niveau opvallend weinig is.
Veelgestelde vragen over Oostenrijkse wijn
Is Oostenrijkse wijn droog of zoet?
Overwegend droog. Oostenrijk maakt uitstekende zoete wijnen rond de Neusiedlersee, maar het overgrote deel van de productie en zeker van de export is kurkdroog.
Wat betekent Smaragd op het etiket?
Het is de hoogste van de drie Wachau-categorieën, met minimaal 12 procent alcohol en de meeste body. Steinfeder is de lichtste, Federspiel zit ertussen.
Waar past Grüner Veltliner bij?
Bij asperges, waar hij als een van de weinige wijnen echt werkt, en verder bij vis, Wiener schnitzel, salades en Aziatische gerechten. De witte peper in de wijn verdraagt kruiden beter dan de meeste witte wijn.
Wat is Blaufränkisch?
De belangrijkste rode druif van Oostenrijk, vooral in Burgenland. Denk aan donker bosfruit, kruidigheid en flink zuur, ergens tussen Syrah en Pinot Noir in stijl. In Duitsland heet hij Lemberger.
Hoe lang kun je Oostenrijkse wijn bewaren?
Eenvoudige Grüner Veltliner drinkt u jong. Smaragd-wijnen uit de Wachau en Riesling van de topgoederen ontwikkelen zich tien jaar en langer, en goede Blaufränkisch net zo.