Likeur: suiker, aroma en een basis van sterke drank
Een goede likeur vangt een vrucht, kruid of noot in de fles en gebruikt net genoeg suiker om het aroma te dragen, zonder het te verstikken. De basis is altijd een gedistilleerde drank: neutrale graanalcohol, wijnbrandewijn, rum of soms cognac. Daarin worden vruchten, schillen, kruiden of bonen getrokken of gedistilleerd, waarna er gezoet wordt. Het woord komt van het Latijnse liquifacere, oplossen, en dat is precies wat er gebeurt: de smaak lost op in alcohol.
De Europese regels zijn helder. Een likeur heeft minimaal 15% alcohol en in de meeste gevallen minstens 100 gram suiker per liter. Kersenlikeur mag met 70 gram toe, likeur op basis van gentiaan of alsem met 80 gram. Staat er "crème de" op het etiket, dan gaat de lat naar 250 gram, en crème de cassis moet zelfs 400 gram halen. Daarom voelt een crème de mûre bijna stroperig aan en drinkt een likeur van vlierbloesem of citrus veel lichter.
Van kloosterkruiden tot Franse crèmes en Italiaanse liquori
Likeuren stammen af van kruidenmedicijnen; in Frankrijk maakten monniken ze al in de middeleeuwen. Het bekendste voorbeeld is Chartreuse. In 1605 kregen de kartuizers een manuscript met een recept voor een "elixer van lang leven", en nog steeds bewaken de monniken de formule van ongeveer 130 planten. Naast Chartreuse Verte vind je hier het Elixir Végétal van 69% en de Génépi en Gentiane van de paters.
Bourgondië is de bakermat van de fruitcrèmes. Maison Briottet, sinds 1836 in Dijon, maakt crème de cassis van de Noir de Bourgogne bes, plus een lange rij crèmes en likeuren: griotte, mûre, pêche de vigne, poire Williams, violette, pain d'épices, tonkaboon en Prunelle de Bourgogne. Merlet uit de Charente brengt fruitcrèmes en de C2 reeks, waarin fruit en koffie met cognac samengaan. Uit Italië komen Pallini Limoncello, Adriatico en Lucano voor amaretto en koffie, Italicus Rosolio di Bergamotto met bergamot uit Calabrië en Amara, een amaro van Siciliaanse bloedsinaasappel van de flanken van de Etna.
Likeuren voor de bar: curaçao, crème de cacao en violette
Wie cocktails maakt, heeft een paar vaste likeuren nodig. Pierre Ferrand Dry Curaçao, op basis van brandy en cognac met bittere sinaasappelschil, is een vaste waarde voor een Mai Tai of Sidecar. Tempus Fugit maakt historische barlikeuren als Crème de Cacao, Crème de Menthe Glaciale, Crème de Noyaux en Liqueur de Violettes, onmisbaar voor een Aviation of een Grasshopper. Kahlúa en de Café Liqueur van Zuidam zijn de basis voor een Espresso Martini of White Russian. Meer van die stokerij vind je bij Zuidam Distillers, en wie met fruitige gin speelt, kan de rabarber, framboos en vlierbloesem likeuren naast een fles gin zetten.
Likeur drinken en combineren
Crèmes drink je zelden puur. Een scheutje crème de cassis in witte bourgogne geeft een kir, met mousserende wijn een kir royal. Kruidige likeuren als Chartreuse en amaro werken als digestief, puur of op ijs na het eten. Amaretto past bij tiramisu en amandelgebak, limoncello moet ijskoud uit de vriezer komen. Een licht bittere likeur met tonic of soda en een sinaasappelschijfje is een snelle spritz, net als een scheut bij een goede vermout. Bewaar crèmes na het openen koel en drink ze binnen enkele maanden; sterke kruidenlikeuren houden het veel langer. Meer gedistilleerd vind je bij onze sterke drank.
Veelgestelde vragen over likeur
Wat is likeur precies?
Een gezoete en gearomatiseerde sterke drank met minimaal 15% alcohol en, in de meeste gevallen, minstens 100 gram suiker per liter.
Wat is het verschil tussen een likeur en een crème de?
Een crème de bevat veel meer suiker: minstens 250 gram per liter, en voor crème de cassis 400 gram. Een crème is daardoor dikker en bedoeld om aan te lengen.
Welke koffielikeur is geschikt voor een Espresso Martini?
Kahlúa is de klassieke keuze, maar ook een koffielikeur van Briottet, Zuidam of Lucano werkt goed naast een verse espresso en wodka.
Hoe lang is een geopende fles likeur houdbaar?
Kruidenlikeuren met veel alcohol blijven jaren goed. Fruitcrèmes en roomlikeuren verliezen na een paar maanden aroma; bewaar ze koel en goed afgesloten.