Gavi DOCG: Cortese uit de heuvels van Alessandria
Gavi, ook Cortese di Gavi genoemd, is een droge witte wijn uit de zuidoostelijke hoek van Piemonte, in de provincie Alessandria vlak bij de grens met Ligurië. De wijn wordt uitsluitend gemaakt van de druif Cortese. Het gebied kreeg in 1974 de DOC-status en werd in 1998 opgewaardeerd tot DOCG. De appellatie omvat elf gemeenten, waaronder Gavi, Novi Ligure, Serravalle Scrivia, Tassarolo en Bosio, en het stadje Gavi in het midden van de zone gaf de wijn zijn naam.
De geschiedenis is nauw verbonden met Genua. Het gebied hoorde eeuwenlang bij de Genuese republiek, en in de zeventiende eeuw bouwden Genuese families hier hun zomerverblijven en maakten Cortese tot hofdruif. De eerste schriftelijke vermelding van wijngaarden "geheel met Cortese" dateert van 1659, en in de negentiende eeuw legden families als Raggio, Serra en Spinola grote wijngaarden aan die Gavi ver buiten de regio bekend maakten. Waar de rest van Piemonte vooral bekendstaat om krachtige rode wijnen als Barolo, is Gavi de klassieke witte wijn van de regio.
Terroir en stijl: frisse, minerale witte wijn met zeebries
De Ligurische Zee ligt maar zo'n 30 kilometer naar het zuiden, en de koele zeebries ontmoet de lucht uit de Apennijnen. Dat geeft warme, droge zomers met koele nachten die de zuren en aroma's in de druiven bewaren. De wijngaarden moeten op hellingen liggen, en de bodem verloopt van rode, oude alluviale grond in het noorden rond Tassarolo en Novi Ligure, via mergel en zandsteen in het midden, tot witte, kalkrijke zeemergel met fossielen in het steilere zuiden.
In het glas is klassieke Gavi bleek strogeel met groene tinten en ruikt naar citrus, groene appel, peer en witte bloemen, vaak met een vleugje bittere amandel. De smaak is droog en strak, met levendige zuren en een zilte, minerale afdronk. Met rijping op de gistsporen of een paar jaar op fles komen tonen van geroosterde amandel, hazelnoot en honing naar voren.
Gavi di Gavi, Riserva en mousserende Gavi
Wijn van wijngaarden binnen de gemeente Gavi zelf mag "del Comune di Gavi" op het etiket zetten en heet in de volksmond Gavi di Gavi. De meeste wijnen zijn stille witte wijnen, maar de regels staan ook een Riserva toe, die minstens een jaar moet rijpen waarvan zes maanden op fles, en mousserende Gavi. De meest ambitieuze mousserende versie is de Riserva Spumante Metodo Classico, met minstens twee jaar rijping waarvan 18 maanden op de gistsporen.
De producenten: van La Raia tot Fontanafredda en Vite Colte
La Raia is aanwezig met twee biologisch geteelde wijnen, Gavi Pleo en de Riserva Vigna Madonnina. Fontanafredda maakt de Cortem uit de gemeente Gavi zelf, Vite Colte de Gavi di Gavi Masseria dei Carmelitani en Pico Maccario een Gavi di Gavi die er ook als magnum is. Banfi vult het aanbod aan met Principessa Gavia. Zoek je meer witte wijn uit dezelfde streek, kijk dan ook bij Langhe, waar Arneis en Nascetta groeien, of bekijk het hele aanbod witte wijn.
Gavi bij het eten
Door de frisse zuren en zilte mineraliteit is Gavi een logische partner voor vis en schaaldieren, en het is de klassieke wijn bij Ligurische gerechten zoals pasta met pesto Genovese. Hij past ook goed bij risotto met paddenstoelen of zeevruchten, witte vis, verse en zachte kazen en lichte antipasti. Een Riserva of een wijn met wat flesrijping kan iets vollere visgerechten aan.
Veelgestelde vragen over Gavi
Wat is het verschil tussen Gavi en Gavi di Gavi?
Alle Gavi wordt gemaakt van Cortese binnen de elf gemeenten. Gavi di Gavi is de gangbare naam voor wijn van wijngaarden binnen de gemeente Gavi zelf, die "del Comune di Gavi" op het etiket mag dragen.
Van welke druif wordt Gavi gemaakt?
Gavi DOCG wordt uitsluitend gemaakt van de witte druif Cortese. De naam Cortese di Gavi slaat op dezelfde wijn.
Is Gavi een droge witte wijn?
Ja. Verreweg de meeste Gavi is een droge, frisse, lichte tot middelzware witte wijn met citrus, appel en een minerale afdronk. Er bestaat ook mousserende Gavi, en de beste Riserva's kunnen zich jarenlang ontwikkelen.